Δυο πράγματα είναι άπειρα: Το ίντερνετ και η ανθρώπινη ευπιστία. Για το πρώτο δεν είμαι τόσο σίγουρος

Η εποχή μας είναι η εποχή της πληροφορίας. Καθημερινά, από έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα, βομβαρδιζόμαστε από εκατοντάδες πληροφορίες. Η ταχύτητα με την οποία διαχέονται οι πληροφορίες, δεν μας επιτρέπει να εστιάσουμε, να σκεφτούμε, να αναλύσουμε. Διαβάζουμε μια είδηση και σε λίγο την έχουμε ξεχάσει, αφού τη θέση της έχουν πάρει δεκάδες άλλες. Τα ρεπορτάζ είναι όλο και πιο μικρά, οι ειδήσεις όλο και λιγότερο έγκυρες, γιατί αυτό που μετράει είναι η ταχύτητα και η πρωτιά της μετάδοσης. Παράλληλα το διαδίκτυο κατακλύζεται από αποφθέγματα ή αλλιώς τσιτάτα. Μικρές, εύληπτες φράσεις που αποδίδονται (συνήθως λανθασμένα) σε επιστήμονες, λογοτέχνες, στοχαστές, καλλιτέχνες και πολιτικούς ηγέτες. Η συχνότητα με την οποία τα συναντά κανείς βρίσκεται σε πλήρη συμφωνία με την πληθώρα των πληροφοριών και την ταχύτητα διάδοσής τους. Όπως μπορείς να βρεις δεκάδες άρθρα λίγων γραμμών για ένα γεγονός αλλά ούτε μια ανάλυση, έτσι μπορείς να βρεις σερφάροντας στο διαδίκτυο δεκάδες τσιτάτα του Κάφκα, αλλά ούτε ένα διήγημά του.

Τα αποφθέγματα είναι το fast food της σκέψης. Γιατί να διαβάσεις τα βιβλία ενός συγγραφέα όταν σε λίγα λεπτά μπορείς να διαβάσεις μερικά αποφθέγματά του; Δεν χρειάζεται να σκεφτείς, αφού κάποιοι άλλοι έχουν σκεφτεί πριν από σένα. Δεν χρειάζεται να χρησιμοποιήσεις επιχειρήματα σε μια συζήτηση. Πετάς ένα τσιτάτο και ξεμπερδεύεις. Δεν χρειάζεται καν να ανατρέξεις σε βιβλία ή ιστοσελίδες για να βρεις αποφθέγματα, αλλά ούτε και να μπεις στον κόπο να τα αντιγράψεις. Κυκλοφορούν εκατοντάδες κακόγουστες φωτογραφίες μ’ αυτά. Και δεν χρειάζεται να αναρωτηθείς αν πράγματι ανήκουν σ’ αυτούς που αποδίδονται, αφού ελάχιστοι θα ασχοληθούν με τη γνησιότητά τους. Μερικά κλικ αρκούν και μπορείς να καμαρώνεις αυτάρεσκα για τη σοφία που χαρίζεις απλόχερα στον κόσμο του διαδικτύου. Υπάρχουν χιλιάδες τσιτάτα για κάθε περίσταση. Για τη ζωή, τον θάνατο, τον πόλεμο, την ειρήνη, τον έρωτα, την αγάπη, τη φιλία, την ευτυχία, τη δυστυχία. Αιώνες μετά τον Διαφωτισμό χιλιάδες άνθρωποι επικαλούνται καθημερινά κάποια αυθεντία. Αφού ο Μαχάτμα Γκάντι, για παράδειγμα, είπε (υποτίθεται) ότι η ζωή είναι έτσι σημαίνει ότι έτσι είναι. Ποιος είσαι εσύ που θα το αμφισβητήσεις; Τα περίφημα αποφθέγματα δεν δημοσιεύονται ως τροφή για σκέψη ή βάση για συζήτηση, αλλά ως απόλυτες αλήθειες που πρέπει να αποδεχτούμε.

Απ’ την υποτιθέμενη δήλωση του Κίσινγκερ για τους Έλληνες μέχρι την υποτιθέμενη ρήση του Αϊνστάιν για το σύμπαν και την ανθρώπινη βλακεία, κυκλοφορούν εκατοντάδες αποφθέγματα που έχουν δημοσιευτεί χιλιάδες φορές το καθένα, αλλά ποτέ δεν έχει αναφερθεί κάποια πηγή. Με λίγη έρευνα ανακαλύπτει κανείς ότι τα περισσότερα απ’ αυτά δεν είναι γνήσια. Άλλοτε πάλι αποδίδουν τα λόγια κάποιου ήρωα λογοτεχνικού βιβλίου στον συγγραφέα του, ενώ αυτός μπορεί να διαφωνεί και να βάζει αυτά τα λόγια στο στόμα του ήρωά του για να τα στηλιτεύσει. Δεν είναι λίγες και οι φορές που η ζωή του ανθρώπου στον οποίο αποδίδεται κάποιο απόφθεγμα ήταν σε πλήρη διαφωνία μ’ αυτό. Στο διαδίκτυο υπάρχει ένας ωκεανός γνώσης. Από βίντεο με πανεπιστημιακά μαθήματα μέχρι χιλιάδες βιβλία σε ηλεκτρονική μορφή που μπορούμε να κατεβάσουμε δωρεάν. Το να θαυμάζουμε και να αναπαράγουμε ανόητα, πολλές φορές, αποφθέγματα επειδή υποτίθεται ότι ανήκουν σε κάποια μεγάλη προσωπικότητα, είναι σπατάλη χρόνου και φαιάς ουσίας.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s