Μνήμη Θόδωρου Αγγελόπουλου

Σήμερα συμπληρώνονται τέσσερα χρόνια απ’ τον αιφνίδιο θάνατο του κορυφαίου κινηματογραφιστή Θόδωρου Αγγελόπουλου. Συνδυάζοντας το αστείρευτο ταλέντο του με μια σπάνια ευαισθησία και την ευφυΐα του με μια ευρύτατη μόρφωση, πρόσφερε στον παγκόσμιο κινηματογράφο μια σειρά από αριστουργήματα αλλάζοντάς τον για πάντα. Στις Μέρες του ’36, που γυρίστηκαν το 1972, για να στηλιτεύσει τη δικτατορία των συνταγματαρχών γύρισε πίσω σε μια προηγούμενη δικτατορία, αυτή του Μεταξά, για να αφηγηθεί μια σειρά γεγονότων που ξεκινούν απ’ τη δολοφονία ενός συνδικαλιστή. Στον Θίασο οι ήρωες της αρχαίας τραγωδίας γίνονται πρωταγωνιστές της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Απ’ τον πόλεμο του ’40 στη Μικρασιατική καταστροφή κι από εκεί στα πέτρινα μετεμφυλιακά χρόνια οι πρωταγωνιστές του Θιάσου περιοδεύουν στην Ελλάδα αφηγούμενοι αλλά και ζώντας τη σύγχρονη τραγωδία. Στην ταινία Οι κυνηγοί μια παρέα μεγαλοαστών που έχει πάει για κυνήγι πολλά χρόνια μετά τη λήξη του εμφυλίου πολέμου, ανακαλύπτει το πτώμα ενός αντάρτη του Δημοκρατικού Στρατού και κυριεύεται από πανικό. Το πτώμα του αντάρτη συμβολίζει το φάντασμα της επανάστασης που τρομοκρατεί την αστική τάξη δεκαετίες μετά την ήττα. Στον Μεγαλέξαντρο ο Θόδωρος Αγγελόπουλος κάνει κριτική στον σοσιαλισμό, όπως αυτός εφαρμόστηκε σε μια σειρά από χώρες, χρησιμοποιώντας μια προσωπικότητα της αρχαιότητας, όχι όμως στην ιστορική αλλά στη μυθική της διάσταση. Στο Βλέμμα του Οδυσσέα ένας σύγχρονος Οδυσσέας περιπλανιέται στα ταραγμένα Βαλκάνια απ’ τις αρχές του εικοστού αιώνα ως τις μέρες μας. Σε άλλες ταινίες του όπως το Ταξίδι στα Κύθηρα και το Λιβάδι που δακρύζει επικεντρώνεται σε αυτό που ο ίδιος ονόμαζε μικρή ιστορία, στην ιστορία δηλαδή των ηρώων του, με φόντο τη μεγάλη ιστορία, δηλαδή τα ιστορικά γεγονότα. Στην ταινία Μια αιωνιότητα και μια μέρα καταπιάνεται με θέματα όπως η αγωνία του θανάτου ενώ ταινίες όπως η Αναπαράσταση, που ήταν και η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του, και Τοπίο στην ομίχλη είχαν σαν αφορμή πραγματικά γεγονότα τα οποία πληροφορήθηκε απ’ τις εφημερίδες και τα διαπραγματεύτηκε σκηνοθετικά μέσα απ’ τη δική του ιδιαίτερη ματιά.

Ανεξάρτητα όμως απ’ τη θεματολογία κάθε ταινία του θέτει ερωτήματα, προβληματίζει, προκαλεί συναισθήματα. Στο επίκεντρο κάθε ταινίας του βρίσκεται ο άνθρωπος. Απ’ την Εκπομπή μέχρι τη Σκόνη του χρόνου ο άνθρωπος αναμετράται με τα πάθη του, τη μοίρα του, την ιστορία και τον θάνατο, περιπλανώμενος στον τόπο και στον χρόνο. Όσα αποτελούν το σύμπαν των ταινιών του, απ’ το πιο μικρό μέχρι το πιο μεγάλο, είναι δοσμένα με απλό και ταυτόχρονα αριστουργηματικό τρόπο. Αυτή η ιδιαίτερη ματιά του που αναφέρθηκε και παραπάνω, το βλέμμα του ποιητή όπως έγραφε και ο Βασίλης Ραφαηλίδης σε ένα βιβλίο του για τον Αγγελόπουλο, ξεχώρισε απ’ την αρχή και άφησε το στίγμα της στην ιστορία του κινηματογράφου. Ο Θόδωρος Αγγελόπουλος παρά το ότι κέρδισε από πολύ νωρίς την αναγνώριση δεν πρόδωσε ποτέ το όραμά του. Παρέμεινε ένας ακούραστος εργάτης της τέχνης του. Ακόμα και ο θάνατός του, κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων της τελευταίας του ταινίας, ήταν σε πλήρη συμφωνία με τη ζωή του. Ο Θόδωρος Αγγελόπουλος πέθανε όπως έζησε: Υπηρετώντας τον κινηματογράφο. Το πλούσιο έργο του θα εμπνέει για πάντα τις νέες γενιές κινηματογραφιστών.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s